maandag 31 januari 2011

Meer dieven

De dieven waar ik eerder over schreef waren niet alleen. Ook aan het andere uiteinde van de straat was eventjes veel lawaai. Bij nadere inspectie bleek dat er daar ook dieven tegengehouden waren door de "vigilantes". Wat moet er met de misdadigers gebeuren? De cel in? Naar het leger? Lastig als je geen politie hebt.

Ik had een afspraak voor een interview bij Uitgesproken VARA, maar ik ben uiteindelijk niet opgebeld. Wellicht waren de lijnen bezet.

Wereldomroep: Nederlandse priester blijft

Dit stuk verscheen vanmiddag op de site van de wereldomroep.

------------------------------------

Jos Strengholt woont al 20 jaar in Egypte. Oud-journalist Strengholt is in Caïro priester bij de Anglicaanse kerk. 'Hier weg? Een goede herder laat zijn kudde niet in de steek.'

Afgelopen nacht sliep Jos Strengholt (51) naar eigen zeggen als een roos. 'Het klinkt eigenaardig maar ik heb me in lange tijd niet zo veilig gevoeld. Ik keek naar buiten en zag dat de burgerwacht inderdaad op straat stond en toen kon ik rustig naar bed.'

Wassenaar
Strengholt woont samen met zijn vrouw en hun 17-jarige dochter in een buitenwijk van Caïro. Hun oudste twee kinderen studeren in Nederland. Een soort Wassenaar, zo duidt hij zijn buurt. Zijn straat grenst aan een armere wijk.'Het maakt deze dagen weinig uit waar je woont. Een vriend van mij in een duurdere wijk, heeft juist veel meer last van de chaos dan ik.'

Sinds de onrust staan ’s nachts op alle hoeken van zijn straat burgerwachten. Die kwamen er op last van het leger maar ook gewoon omdat de bevolking het zelf veiliger vond.

'Uit alle flatjes en straten zijn mannen gekomen, bewapend met messen en knuppels. Op sommige plaatsen hebben ze zelfs hele schema’s gemaakt, met 4 uur op en 4 uur af. Elke avond stoken ze een vuurtje waar ze omheen gaan staan. Af en toe roepen ze naar de volgende straathoek, waar ook weer burgerwachten staan, of de boel daar nog veilig is.’

Buitenlander
Zelf hoeft Strengholt niet ’s nachts de straat op. De Egyptenaren vinden hem te oud voor dit werk. Maar belangrijker nog, hij is een buitenlander en die moeten worden beschermd. 'Ook al woon ik hier 20 jaar, ik blijf hier altijd een buitenlander. Af en toe roepen jochies op straat uit aardigheid 'meneer, welkom in Egypte', en dan denk ik, ja jongens ik ben hier al langer dan jullie.'

Overdag zijn de burgerwachten niet nodig, zegt Strengholt, want dan is het stil op straat. 'Ik blijf veel binnen, met mijn vrouw en dochter. Toevallig hebben we ook nog twee gasten, Nederlandse meisjes van 18 die hier op bezoek zijn, en samen hangen we wat rond.'

Weg uit Egypte
Af en toe komt er iemand langs om afscheid te nemen. Gisteren nog kwam een Amerikaanse vriend op bezoek om te vertellen dat hij toch maar naar huis gaat. Ook veel Nederlanders vertrekken, zegt Strengholt.

'Ik vermoed dat dit komt omdat de scholen dicht zijn. Alle buitenlandse leraren zijn door hun werkgevers gesommeerd Egypte te verlaten. Tsja, als er toch geen school is en de spanningen lopen hier op, dan kunnen ze net zo goed naar huis met hun kinderen.'

Nederlandse ambassade
Zelf is hij absoluut niet van plan om naar Nederland te gaan. De Nederlandse ambassade heeft hem wel gebeld met de mededeling dat ze hem 'in overweging wilden geven om te vertrekken'. 'Het was bijna komisch zoals ze dat verwoordden. Ik denk dat ze het gevoel hebben dat ze ons toch iets moeten zeggen. Dus doen ze het maar heel vaag.'

Maar ook dat telefoontje kan hem niet over de streep trekken om zijn koffers te pakken. 'In mijn kerk komen Egyptenaren en buitenlanders. Als zij in de penarie zitten, wil ik niet weg. Een Egyptenaar die langskwam, zei me dat hij dat mijn aanwezigheid bijzonder wordt gewaardeerd. Het klinkt misschien een beetje raar om dat nu te zeggen, maar het geeft me ook krediet als dit straks allemaal weer voorbij is.'

Zijn vrouw vertrekt wel zaterdag naar Nederland, maar die reis had ze al maanden geleden gepland. Zijn dochter, zegt hij, hoeft ook niet meteen weg. Waarmee hij maar wil zeggen dat het echt niet zo gevaarlijk is in Caïro als men denkt.

Dichte winkels

Toch ziet zijn leven er deze dagen wel wat anders uit. De winkels zijn bijvoorbeeld dicht omdat ze door hun voorraad heen zijn. Gelukkig kon Strengholt nog even flink kunnen inslaan zodat ze de komende twee weken geen knagend gevoel van honger zullen hebben. .....

(lees hier verder)

Dieven opgepakt

Zojuist was er flink wat gerucht een paar straten verderop. In onze straat is het echter zeer veilig dus ik ging de straat op om poolshoogte te nemen. "Onze" bewakers zeiden dat er in een andere straat wat dieven opgepakt waren, ze stelden me ook gerust, al lachend zeiden de jongemannen: "In onze straat zal dat niet gebeuren hoor!". Leuk wat een eenheid deze tijden brengen, laten we hopen dat dat blijft.

Veel van de burgerwachten hebben vuurwapens. Iets wat niet gek is, redelijk wat mensen hebben thuis een pistool of geweer. Wat wil je in een land met 2 miljoen veiligheidstroepen (politie+leger) in een corrupt regime.

Tenslotte: ik ben net geïnterviewd door de Telegraaf, morgen staar er waarschijnlijk een kort stukje in over ons. U kunt zodirect om 20:25 ook kijken naar Nederland 2: Uitgesproken VARA of tussen 23:00 en 00:00 luisteren naar Radio 1.

Faruq Hosni ontslagen

Nog meer in de media: vanavond eerst op TV bij "Uitgesproken VARA" (Nederland 2, 20:25). Verder tussen 11 en 12 op Radio 1. Dat betekent: "Met het oog op morgen". Een goed artikeltje van de wereldomroep over onze situatie ziet u hier http://twurl.nl/cen2sm. Ik blijf waar ik zit.

Op straat is het rustig. Het is donker en de buurt wordt weer bewaakt door de jongemannen met vuurkorven en knuppels. Ik werk door aan wat preken die ik nog moest schrijven. Vandaag heb ik ook wat benzine kunnen vinden voor de auto. De voorzieningen staan dus niet volledig stil.

Op politiek gebied kan ik niet veel melden. De minister van cultuur, Faruq Hosni, is zojuist ontslagen en vervangen door een militair. Deze flamboyante man (mensen schelden hem hier uit voor homosexueel, in Arabische landen een erge belediging) was al lang zeer impopulair. Dat hij vervangen is toont maar weer aan dat de veranderingen die Moebarak doorvoert weinig voorstellen. Hij zet enkel wat goede vrienden op hogere posities.

Ik was blij verrast dat mensen op twitter aanboden om bij te dragen aan de telefoonrekening en hoge voedselprijzen ;) Dat kan natuurlijk altijd, via 553582011 tnv JM Strengholt te Soest. Maar maakt u zich geen zorgen, ik blijf hoe dan ook voorlopig doorbellen om u op de hoogte te houden.

Geen treinen meer op chaotisch station

Zoals u heeft kunnen opvangen in het nieuws: alle treindiensten zijn opgeschort uit angst voor al te massale volkslopen in de stad. Nu reis ik regelmatig van Caïro naar Alexandrië om daar les te geven aan de Alexandria School of Theology. Van 31 december tot 2 januari nam ik het voltallige gezin mee om daar te komen kijken. (Zie post van toen: Vis eten in Alexandrië) Op de eerste dag dat we daar waren werd de aanslag gepleegd op de koptische kerk waarbij 23 doden vielen.

Maar nu over het station: Het station in Caïro wordt al een paar maanden gerenoveerd. Net als bij Rotterdam CS rijden te treinen ondertussen gewoon door. In Rotterdam klagen mensen veel dat er nog maar 1 tunnel onder de perrons open is, vergeleken met wat er allemaal mis is met het station hier in de stad stelt het niets voor. Een maand terug ploeterden we met honderden reizigers tegelijk door meters smerig zand, om vervolgens met koffers en al over steigers heen te klauteren. De stations moesten worden overgestoken via geïmproviseerde bruggetjes (planken die griezelig lang waren voor de dikte van het hout.) Het had wel wat weg van een stormbaan. Enfin, dat station is nu dus dicht.

Leuk: kaartje van de stad

Ik heb een kaartje van de stad gemaakt waar alle posities die ik tot nu toe heb genoemd op te vinden zijn. Voor een grote kaart zie: http://maps.google.com/maps/ms?ie=UTF8&hl=en&msa=0&msid=209936682099974053532.00049b231fad50335fa44&ll=30.019165,31.327171&spn=0.217601,0.445976&t=h&z=12

In het zuiden: onze buurt, noord-west: grootste demonstraties en ambassade, oosten: gigantische moderne wijken, met school van mijn dochters.


View Cairo op dit moment in a larger map

De reden dat Moebarak niet eerder een vice-president koos

Moebarak's handelen vanuit historisch perspectief: de presidenten in dit land kiezen vaak een vice-president met wat minder intellectuele vaardigheden dan zij zelf. Het rijtje is tot nu toe als volgt: Nasser koos Sadat als vice-pr. Nasser stierf aan hartaanval, Sadat wordt president. Sadat kiest weer een wat minder begaafde man: Moebarak. Sadat wordt vermoord, Moebarak president. Hij doorbreekt de traditie en stelt geen vice-president aan. Tot gisteren althans. De reden laat zich raden: het was moeilijk een politicus of legerman te vinden met minder hersens.

De nu gekozen vice-president is overigens aanzienlijk intelligenter dan Moebarak zelf, een teken dat Moebarak wanhopig is. Zojuist is ook een nieuwe van BuZa aangesteld. De president lijkt zoveel mogelijk mensen uit het leger macht te willen geven. Dit komt volgens mij voort uit 1) het feit dat Moebarak zelf een legerman is, dit is wat hij kent. 2) een poging van Moebarak om de legerleiding voor zich te winnen. Of dit lukt is de vraag.

Weer een rondje door de buurt gemaakt, wat ik zag was dit: Bij het politiebureau waarover ik eerder berichtte staan nu 6 legertanks. Heb even met de soldaten geposeerd voor een foto, vonden ze wel leuk. Er was overigens geen politie te bekennen. De wijk is verder rustig. Er is groente en fruit verkrijgbaar, we hebben direct wat ingeslagen. De prijzen zijn wel verdubbeld sinds vorige week. Niet gezond in een economie waar een zeer groot deel van het inkomen naar primaire levensbehoeften gaat.

Van een Amerikaans gezin dat we kennen blijven de ouders in het land maar ze hebben wel hun zoontje op het vliegveld gezet. Veel andere buitenlanders vertrekken wel, ondanks de relatieve rust.

Vanmorgen zag ik ook een interessant inteview met Nagui Sawiris - de rijkste man van het land - een multimiljardair. Hij is overigens een koptische christen en zijn soort mensen versterkt onder de lokale bevolking het idee dat de kopten ondanks hun enorme minderheid veel van de macht in het land hebben. Enfin, de man uitte op tv kritiek op de zakenmensen die het land nu verlaten. Hij betuigde zijn steun aan de demonstranten. Weer een klap in het gezicht van Moebarak.

Personeel ambassade naar het Marriot

Vanmorgen ben ik gebeld door Q-Music voor een kort interview, wellicht heeft u het gehoord. Gisteren heb ik ook een stukje doorgebeld naar het ND, waar ik volgens mij op de voorpagina ben verschenen, ik geef ze ook al een paar dagen info voor een dagboek-column waarin ik de ontwikkelingen schets. Bovendien heb ik een interviewtje gegeven aan de wereldomroep. De afgelopen dagen ben ik ook regelmatig op verschillende radio-zenders te horen geweest. Het aantal twitter-volgers is gestegen van 600 vorige week maandag tot 1250 nu. Ik merk daardoor wel dat er in Nederland aardig wat belangstelling is in de situatie.

Gisteren kwam Alexander Weissink (Business News Radio, Financieel Dagblad) even buurten. Hij stond al lang op het Tahrir-plein en moest even berichten doorbelllen. Was wel gezellig. Daarna ging hij weer snel terug naar Tahrir.

Voor vandaag is een algemene staking afgekondigd door de demonstranten. De effectiviteit kunt u vergelijken met een staking op 2e kerstdag: er is toch al niemand die werkt. Los van deze oproep werd het vuil vandaag wel opgehaald door de Zebballeen. Slim, want op de 1e van de maand halen ze altijd hun geld op. Voordat ze dat krijgen moeten ze natuurlijk wel even werken.

Vandaag beginnen de berichten van vrienden die het land verlaten binnen te stromen. Zojuist kwam er een volgeladen auto van een bevriend gezin voorrijden, ze wilden even afscheid nemen. De Nederlandse ambassade heeft opdracht gekregen het personeel te verhuizen naar het Marriot hotel, dat op het eiland Zamalek ligt, de duurste buurt van de stad waar veel ex-pats wonen.

Ik ga zodirect de wijk in om zien hoeveel winkels er open zijn en of ze iets verkopen. Als ik terug ben nog een berichtje.

[rectificatie: ik schreef 1260 volgers, het waren er maar 1250]

zondag 30 januari 2011

Morgen weer polite op straat? Ik betwijfel het

Nog een kort berichtje voor het slapengaan.

Zoals u inmiddels hopelijk begrepen heeft: sinds vrijdagnacht is er geen politie meer te bekennen geweest in de stad. De politiemensen hebben hun uniform niet aangetrokken. Na een kortstondige chaos heeft de bevolking zichzelf georganiseerd om hun eigen huis en haard te beschermen. Een mooi iets: na jaren sukkelen met een zeer omvangrijke en zeer corrupte politiemacht kunnen mensen zelf iets doen. Ik vind het erg mooi hoe veel jongens hier op de hoeken van de straat staan met hun knuppels en vuurtjes. In sommige straten zijn barricades opgezet om het gespuis buiten te houden.

Maar morgen gaat dit veranderen, volgens persbureau Reuters. De politie zou dan weer op straat verschijnen om hun taken, zoals het regelen van het verkeer (ook dat doen burgers nu), weer op zich te nemen. De politie is echter onverminderd trouw aan Moebarak, en daarmee uitermate impopulair bij het volk. Niemand zit op hen te wachten. Ik neem de berichten dus met een korreltje zout. Er zullen vast wel wat agenten verschijnen maar ik betwijfel of ze een rol van belang zullen gaan spelen.

In de buurt is net zoals de afgelopen dagen aardig wat geweervuur, afentoe hoor ik zelfs machinegeweren. Het is nog lang niet rustig.

ElBaradei kiest goed moment

Mohammed ElBaradei, de liberale oppositieleider die eerder deze week terugkeerde naar Egypte, is zojuist begonnen met het toespreken van de menigte. Ik krijg hier overigens niet veel van mee, alleen het nieuws van Al-Jazeera. Tahrir ligt kilometers van mijn huis en zo ver wil ik de avondklok niet trotseren.

Typisch was dat er geen camera's en microfoons bij zijn cruciale toespraak aanwezig waren, niemand heeft er beeld van. Op Al-Jazeera werd 10 minuten lang een fragment van 15 seconden getoond.

ElBaradei heeft een goed moment uitgekozen om naar voren te treden. Er hing in de lucht dat het leger vanavond een beslissing zou nemen: met scherp schieten of definitief de kant van de bevolking kiezen. Weldegelijk een risico dus. Dat hij zich nu onder het volk mengt laat dus extra sterk zien dat hij solidair met hen is.

U moet overigens niet denken dat we de hele dag in huis zitten, vandaag heb ik door de wijk gereden en onze bezoekers naar een ander gedeelte van de stad gebracht waar ze een afspraak hadden.

De Nederlandse ambassade belde net op, ze gingen alle Nederlanders in Cairo af. Ze raadden ons aan te beginnen te overwegen het land te verlaten. Erg vaag en voorzichtig dus. Typisch Hollands was hoe nadrukkelijk ze zeiden dat we het wel zelf moeten betalen ;)

De hartelijke groeten en bedankt voor uw medeleven.

Het leger en de luchtmacht

Zojuist vlogen er straaljagers zeer laag boven de menigten op Tahrir-square, het epicentrum van de demonstraties. Dit is duidelijke intimidatie door het leger. Vreemd, zou je zeggen, het leger en het volk leken eerder goede vrienden te zijn. Het leger en de luchtmacht zijn echter aparte organisaties. Moebarak is een luchtmacht-man, hij is opgeklommen van piloot tot president, en daarom steunt de luchtmacht hem sneller dan het leger dat doet. De landmacht blijft op handen van het volk. Het heeft echter opdracht gekregen om nu, na de avondklok, met scherp op demonstranten te schieten. Vooralsnog weigeren de soldaten dat te doen.

Ik hoorde mensen op het nieuws die denken dat het leger bewust niet ingrijpt, zodat Moebarak het volk later als een soort messias kan redden van de totale chaos. Ik denk niet dat de vork zo in de steel zit, het volk heeft zo'n bloedhekel aan hun president dat ze hem nooit meer als held zullen zien.

De arabische versie van Al-Jazeera (de arabische tv-zender die op dit moment het beste nieuws geeft over de situatie) is in Egypte van de buis gehaald. Van de kabel [correctie: van de nationale satelliet] dus. Niet echt een probleem want ik heb net zoals vrijwel iedereen een satellietschotel en die staat niet op gericht op de satelliet van de overheid. U kunt de Engelse versie van Al-Jazeera ook via internet bekijken: http://english.aljazeera.net/watch_now/

Een tijdje terug heb ik een rondje door de wijk gereden nu er nog benzine in de auto zit, dat is bij de meeste pompstations al op. Wat ik zag was dit: burgerwachten staan alweer op de straat, winkels hebben hun luiken gesloten, pinautomaten zijn compleet leeg en het vuil begint zich aardig op te hopen. Dat wordt normaalgesproken in heel Cairo opgehaald door een kleine groep koptische christenen, zie http://en.wikipedia.org/wiki/Zabbaleen, een van de interessantste bevolkingsgroepen in het land.

Mensen beginnen door de lege banken financieele problemen te krijgen, bovendien kunnen de buitenlanders geen zaken meer doen via internet. Zelfs al mocht u mij dus geld willen sturen, dan kan ik daar voorlopig niets mee ;-)

Ondertussen ga ik misschien toch proberen naar het buitenland in te bellen met mijn telefoonlijn, ik bel nu zoveel dat via het buitenland internetten misschien nog wel goedkoper is.

Dit gaat nog wel even duren

Ik heb zojuist te horen gekregen dat de school van onze kinderen (NCBIS) hun docenten heeft opgeroepen het land te verlaten. Justine had al vrij gekregen tot dinsdag, maar blijkbaar worden de lessen nog een paar weken opgeschort. Van vrienden weet ik dat de Amerikaanse scholen hetzelfde doen, in lijn met de oproepen van de Britse en Amerikaanse ambassades. De Amerikaanse ambassade heeft laten weten dat het verwacht dat de situatie gaat verslechteren. Wij rennen na 20 jaar echter niet zomaar weg, hoewel Adrienne volgende week wel naar Nederland komt, maar dat stond al weken vast.

In de winkels stijgen de voedselprijzen gigantisch, men is bang dat het nog weken gaat duren. Op straat is het momenteel zeer rustig. Vanavond zullen de goede heren met hun knuppels en messen weer op de straathoeken staan. Sappig detail: een goede (en zeer nette evangelische) vriend heeft op zijn balkon molotov-cocktails klaargezet voor als er iets gebeurd bij zijn gebouw. Wij houden het bij honkbalknuppels, maar al mijn Egyptische vrienden zijn echt panisch.

De verwachting is dat de situatie lang gaat duren. Nouja, zonder vlees is moeilijk, maar dat houd ik best een tijdje vol. Een paar weken geen internet: dat is voor mij pas echt vasten.

Bedankt voor de steunbetuigingen en gebeden. We houden u op de hoogte.

Rustige nacht gehad, redelijk geslapen

Goedemorgen vrienden. Het beloofde een onstuimige nacht te worden maar het is meegevallen. Er waren wel regelmatig wat schoten te horen en zo nu en dan een klein ontploffinkje, maar zeker niet zo erg als aan het begin van de avond. In onze straat heeft zich niets voorgevallen, met dank aan de burgerwacht.

We hebben goed geslapen maar dat kwam voor een groot deel omdat we gewoon doodmoe waren.

--
Vanmiddag meer..

zaterdag 29 januari 2011

Alom gehate politie is onzichtbaar aanwezig

De politie in Egypte is niet populair. Er zijn ongeveer 1,2 miljoen politiemannen, en op dit moment is geen van als zodanig op straat te zien. Om duidelijk te maken met wat voor een gespuis we hier te maken hebben het volgende verhaaltje:

Een goede vriend me werd vorige week op straat aangehouden. Hij had niets fout gedaan, er werd hem dan ook niets te laste gelegd, desalniettemin mocht hij het politiebureau niet verlaten voordat hij zijn horloge, mobiele telefoon en al het geld dat hij bij zich had aan de politiemannen had gegeven. Allemaal zonder misdaad en zonder aanklacht. Als troost kreeg hij zijn sim-kaart en genoeg geld voor een taxi naar huis terug (het taxi-ritje kostte minder dan een euro).

Veel van dit soort mensen, waar er dus 1.200.000 van zijn, zijn nu de straat op gegaan zonder politie-uniform en iedereen is daar bang voor. Mensen hebben nu zeer de behoefte aan duidelijk leiderschap waar ze achter kunnen staan, op anarchie zit echt niemand te wachten.

We gaan zodirect naar bed, maar de jongens uit Amersfoort en ik houden wel de honkbalknuppels bij de hand.

Totale instorting van het land dreigt, hoop rust op leger

De situatie is echt gevaarlijk, het gaat de kant op van een massale chaos en instorting van het land. De enige hoop op verbetering is het leger. Hier in de buurt zijn de hele dag schoten te horen, niet heel heftig alsof er een veldslag is, maar het gaat wel continue door.

Onder de bevolking leeft het idee dat de plunderaars voor een groot deel de corrupte politiemensen zijn die nu zonder uniform pakken wat ze kunnen pakken. Of dat waar is weet ik niet, maar er zitten zonder twijfel wel politieagenten tussen de plunderaars.

Het Moslim Broederschap, waar men op de Amerikaanse t.v. nogal bang voor, heeft volgens mij geen kans om de macht te grijpen, daar hebben ze de middelen niet toe. Dit komt o.a. door jarenlange onderdrukking door het regime van Moebarak.

Mohammed Elbaradei lijkt langzamerhand op te staan als de oppositieleider. Hij meldde net ook het risico van de instorting van het land en daar heeft hij volkomen gelijk in.

Wellicht ten overvloede: dankzij de burgerwachten maak ik me geen zorgen over onszelf.

Wat doet het leger?

Eigenlijk is er sinds gisteren niets meer vernomen van de politie. Waarschijnlijk hebben al die mannen vanmorgen gewoon hun uniform niet aangetrokken. De gewone mensen op straat zijn bang voor dat soort mensen. Men heeft zeer goed door dat ze er alleen voor staan en daarom staan overal op straat groepjes mannen om hun eigendommen en hun buurten te beschermen. Er vliegt regelmatig een helikopter van het leger boven de wijk, maar het leger grijpt niet duidelijk in. Het is echt afwachten wat het leger doet: helpen ze de bevolking, grijpen ze de macht of gaan ze toch nog achter Moebarak staan?

Burgerwacht en vice-president

In mijn straat lopen jongens met knuppels rond die een burgerwacht hebben gevormd. Mooi nieuws! Zelfde soort groepjes beschermen op Road 9, de drukste winkelstraat van de wijk, de diverse winkeltjes waar wij vaak komen.

Er is ongeveer een uur geleden een nieuwe vice-president aangesteld door Moebarak, maar naar mijn inschatting pikt het volk dit absoluut niet. Men wil nu een echte democratie.

Wat nieuws uit Alexandrie

In Alexandrie zijn ook volop mensen op straat, de schattingen van hun aantal lopen uiteen van 10.000 tot 50.000. Ook daar zijn de winkels volledig leeggekocht uit vrees voor wat komen gaat in de komende dagen. Er is daar een poging gedaan om de centrale bank te overvallen maar die is voorkomen door het leger. In Alexandrie gaat het om één grote demonstratie, er zijn weinig plunderingen.

De avondklok is weer ingegaan

De avond valt en de vraag blijft: wat doet het leger.

Door de avondklok is het wat rustiger op straat, maar veel mensen lijken zich er niet aan te houden. Waaronder ikzelf, die wel wilde zien hoe het er nu aan toe gaat. Er blijkt geen politie meer te bekennen, het lijkt of ze er met de staart tussen de benen vandoor gegaan zijn. Op straat kwam ik een goede vriend tegen, waarvan ik weet dat hij een groot schilderij voor en van Moebarak heeft gemaakt. Hij was ook aan het hamsteren. Over Moebarak zei hij: die man had veel eerder moeten verdwijnen, ik hoop dat ze hem in Egypte zullen berechten.

Wat betreft het leger: ik denk dat die geen legerman naar voren zullen schuiven als nieuwe leider, omdat het volk dat niet zal accepteren. Men wil geen militaire dictatuur meer en dat weet de legerleiding ook.

Het hamsteren was zoals ik zei vrij erg. De situaties in winkels namen belachelijke vormen aan. Mensen halen massaal geld uit de bankautomaten, veel ervan zijn nu leeg. Het brood was in vrijwel alle winkels in de wijk op, er waren geen sigaretten meer (de nerveuze rokers verwachten blijkbaar nog dagenlang nerveus te moeten zijn).

Wij hebben hier twee dochters van vrienden uit Groningen en twee jongens uit Amersfoort. Die houden we goed binnen, dus ouders, wees niet bezorgd! We zullen ons gedragen als verantwoordelijke ouders.

Kan nog steeds niet op internet, ik bel berichten door naar Nederland

FYI: Ik plaats deze berichten via Jouke (@JTWaleson).

Onze jongste dochter Justine heeft vrij tot woensdag, dus die hoeft voorlopig niet de straat op. Ik heb zelf wijn kunnen inslaan, en zoals jullie hebben kunnen horen op Radio 1 heb ik ook nog voedsel in de supermarkt kunnen vinden. We houden het wel een paar dagen vol.

Situatie nu: hamsteren en plunderen

Ging net voor een paar kleine boodschappen naar de supermarkt op de hoek, trof vreemde situaties aan. Bevolking is aan het hamsteren geslagen, en niet omdat ze goed naar de Albert Heijn reclames hebben gekeken. Er is nu al amper meer vlees te krijgen. Hier en daar wordt er geplunderd. Het is de vraag hoe lang het land zo'n chaos aankan. Ik ga nu snel zelf veel inslaan voordat de Egyptenaren het eten voor mijn neus wegsnaaien.

Zaterdagochtend

Gisteravond was het zoals ik zei aardig onrustig in onze rustige buurt. In de Maadi club (sportclub voor redelijk rijke Egyptenaren) op 10 minuten loopafstand, is zowel binnen als buiten hard gevochten. Na 12 uur keerde de rust terug.

Op het Sawarez-plein, ook vlakbij, staat een vernielde politie-truck.

Er staan nu tanks van het leger bij het politiebureau wat eerder ingenomen was door demonstranten. De grote vraag is nog steeds welke kant het leger zal kiezen. Het is niet onwaarschijnlijk dat het leger voor het volk kiest als de demonstranten de komende tijd voldoende sterk blijken.

Schattingen van de bevolking: dodentallen lopen ver in de tientallen, alleen in Alexandrie zijn er 23 doden bericht door kennissen daar.

Mubarak's toespraken van gisteren worden door vrijwel niemand serieus genomen. Men heeft goed door: als hij nu al erkent dat het echt serieus is, dan kunnen we onze zin echt wel krijgen, de bevolking heeft bloed geroken. Vanmiddag zullen de demonstraties dus waarschijnlijk gewoon op volle kracht doorgaan.

De communicatie-blokkades zijn minder hevig geworden, mobiele telefoons werken weer. Internet (ook via mobiel) nog niet.

De hartelijke groeten en we houden u op de hoogte.

vrijdag 28 januari 2011

De avond van de 28e

In onze doorgaans zeer rustige wijk Maadi wordt momenteel flink geschoten op straat. Automatische geweren. Wij maken het goed. Politiebureau in de buurt ingemomen door demonstranten. De grote vraag die iedereen zich hier stelt is wat het leger gaat doen. Het gerucht gaat dat politie en leger met elkaar vechten in de stad.

donderdag 27 januari 2011

Morgen preken temidden van chaos van Cairo

Morgen zal ik in de 10 uur dienst van de kathedraal preken over de 'wijsheid van het kruis'. Ik was wat te vroeg in de week klaar met die preek - heb hem enorm aangepast met het oog op de rellen in Cairo. Thema is nu: The chaos in Cairo and the cross of Christ. Wat heeft het evangelie van een God die mens werd en die aan een kruis doodging voor boodschap voor regering en oproerlingen in Cairo? en voor ons persoonlijk? Hier de preek.

Kort na afloop van de dienst vindt op 100 meter van de kathedraal een demonstratie plaats. Niemand in Cairo kan meer aan de troebelen ontsnappen. Morgen bij het uitgaan van de moskeeen, rond 1 uur locale tijd, begint de heisa. Dan vermoed ik overigens alweer thuis te zijn, om via de moderne media te volgen wat zich hier in Egypte voordoet.

Moslim Broederschap doet morgen mee met demo's in Egypte

De Moslim Broederschap gaat morgen meedoen met de demonstraties in Egypte. Dat heeft een lid van het Executive Bureau en woordvoerder Mohamed Morsi (foto) zojuist bekend gemaakt aan de krant ElMasri elYoum. Hij noemde de demonstraties een kwestie van het hele volk, en wil daar als Broederschap graag aan meedoen.

Dr Saad al-Katatni, ook een topman van de Broederschap, zegt dat de opstand tot nu toe succes heeft omdat het om de wil van het hele volk gaat. Zo nodig zal de Broederschap sterk aanwezig zijn op straat, heeft hij toegezegd, terwijl hij ook meldde dat het niet nodig is voor de Broederschap om in de demonstraties een leidende rol te spelen.

Volgens Katatni moet de overheid wel gehoor geven aan de eisen omdat dit de eerste protesten van deze omvang zijn sinds de revolutie van 1952. Hij noemde de huidige regering 'zwak'. De Broederschap kreeg nogal wat kritiek de afgelopen dagen omdat ze zich afzijdig hield van de demonstraties.

Mohammed ElBaradei vandaag in Egypte terug

Vandaag keert Mohammed ElBaradei - zeer populair in Egypte - terug uit Europa waar hij min of meer in ballingschap leeft omdat hij al een tijd zich niet meer via de media in Egypte kon uiten. Hij zal aan de demonstraties tegen het regime Moebarak gaan meedoen.

Dat hij nu terugkeert is een enorme steun voor de protesten. De deelname van ElBaradei zal ongetwijfeld voor veel meer steun voor de protesten gaan zorgen, en onderstreept het niet-religieuze karakter van de acties.

Het aantal doden ten gevolge van het protest en het ingrijpen van de politie is gestegen tot zes.

Velen vragen zich af waarom de regering en president Moebarak zo onzichtbaar blijven. Naar verluidt geeft de zoon van Moebarak, Galal, vandaag een interview.

Egypte: Persoonlijke impressies (1)

Zou er in Egypte toch wat kunnen veranderen? In de 30 jaar dat President Moebarak met ijzeren vuist regeerde, zijn de winkels voller werden, de auto’s mooier, de paleizen van de rijken steeds groter. Maar de arme helft van de bevolking, 40 miljoen mensen, moet het nog steeds met minder dan anderhalve euro per dag rooien. Is de bom nu eindelijk gebarsten?

Opvallend bij de demonstraties de afgelopen 48 uur, was het gehalte hoog opgeleiden die meededen. Het is juist die middenklasse die vol woede zit; het gaat om universitair geschoolde mensen die ooit de hoop op een goed bestaan hadden, maar die weten dat de kans op een normaal betaalde baan gering is.

Neem nou Hany, een keurig nette gereformeerde jongeman, iemand die geen vlieg kwaad doet. Hij deed mee aan de eerste grote opstand tegen het regime Moebarak, en glom van trots. Hij was op Tahrir en had het gevoel dat hij voor het eerst in zijn leven gewoon eerlijk heeft laten weten dat hij van zijn land houdt, maar niet van de gerontocraat met de onderdrukkende, martelende, corrupte politie en leger die hem in het zadel houden.

Of die evangelische man, Sherif, die treurig is omdat hij van zijn vrouw niet mocht gaan demonstreren. Om dat te compenseren struint hij, net als honderdduizenden andere Egyptenaren, de hele dag het internet af voor nieuws, foto’s en filmpjes van de opstand. Die stuurt hij naar iedereen in zijn adresboek, omdat wat nu gaande is hem hoop geeft. Hoop dat het volk eindelijk zelf kan spreken. Want wat geen verkiezing in Egypte ooit voor elkaar kreeg, heeft de opstand van Tahrir en elders wel gedaan: het heeft de mensen in Egypte het gevoel gegeven dat ze een stem hebben. En dat wat de overheid ook voor draconische maatregelen neemt, ze zich niet langer laten overstemmen.

Dit verscheen vandaag in het Nederlands Dagblad

Donderdag van meer protest in Egypte

In Suez zijn demonstranten vannacht doorgegaan. Gezien het filmpje links (Jongeren nemen straat over in Suez) krijg je de indruk dat de politie beslist niet overal paraat is. Uit Ismailia zijn 1000 mensen onderweg om de demo in Suez te ondersteunen.

Hoe lang houdt de politie in Egypte dit vol? Hoewel er veel van die onderontwikkelde jongens in Cairo en de andere steden rondlopen, zijn ze nu al twee dagen in touw. Wanneer gaat leger ingrijpen? Ik vermoed dat de overheid dat zo lang mogelijk wil uitstellen, maar als vandaag weer her en der in Cairo en daarbuiten wordt geprotesteerd, kan het moment niet lang uitblijven.

Durft de staat het aan om vrijdag alleen op zijn politie te vertrouwen? Als rond 1 uur de moskeeen leeglopen en miljoenen mannen de straten op stromen, ontstaat er dan een massaal protest? En krijgt dit dan een islamitische aspect?

Opvallend tot nu toe is het seculiere karakter van de demonstraties. Wat mij betreft is dat hoopvol. Er is blijkbaar een ander alternatief dan alleen het oude regime of een islamitische staat. Over oud gesproken, president Hosni Moebarak - naar verluid toch al een zieke man - schijnt de afgelopen twee nachten niet te hebben geslapen. Misschien toch wat onder de indruk van de protesten die hem oproepen om zijn koffers te pakken en naar Saoedie Arabie te gaan?

Maar niet op de feiten vooruit lopen. Vandaag een nieuwe dag. 1000 demonstranten zijn de afgelopen dagen gearresteerd; waar zijn die? Hoeveel klappen en meer hebben die opgelopen? En straks, om een uur of 2 hier in Cairo, gaan de demonstraties vast weer verder.

woensdag 26 januari 2011

Situatie in Suez ernstiger dan Cairo

In Suez is vandaag hevig gevochten. Demonstranten namen een politiebureau in en staken het in brand. Ook een paar autos gingen in vlammen op. Veel straatgevechten worden gemeld. ElJazeera sprak van stadsguerilla. Hier een foto met een beeld van een straat; laat iets van de vernielingen zien.

Hoeveel politie heeft Egypte nodig om het volk in de hand te houden?

Hoe politie in Egypte omgaat met een Britse journalist

De Britse journalist Jack Shenker van The Guardian is vannacht opgepakt door de Egyptische politie. Hij doet verslag tijdens de rit in een politietruck met ongeveer 50 anderen, naar een verhoorcentrum van de politie in de woestijn. Hier een geschreven verslag. En hier interessant live-audio-verslag hier.

Zit Moslim Broederschap achter rellen in Egypte?

Volgens de Egyptische autoriteiten zit de duivelse hand van de Moslim Broederschap achter de rellen die nu in Egypte plaatsvinden. Is dat zo? Opvallend bij de rellen in Egypte is dat het 'seculiere' gehalte hoog lijkt te zijn onder de demonstranten. De grootste islamitische oppositiebeweging, de Moslim Broederschap, lijkt zich afzijdig te houden. De organisatie heeft zelfs formeel gezegd 'niet mee te doen', maar laat het zijn leden vrij om zelf te beoordelen of ze demonstreren.

Waarom is dit zo? Je zou toch denken dat de Broederschap, die grote aantallen sympathisanten telt (misschien wel 25% van de bevolking) nu zijn kans schoon ziet. Ik vermoed dat de voorzichtigheid van de Broederschap samenhangt met de volgende zaken:

  1. Ze willen eerst zien of de 'opstand' kans van slagen heeft, want ze willen niet het risico nemen mee te doen aan een mislukte poging tot verandering van regime.
  2. De reden waarom ze niet aan een mislukte poging willen meedoen, is denk ik omdat de Broederschap weliswaar illegaal is, maar wel bovengronds wordt getolereerd. Het kan nu dus gewoon functioneren met kantoren, media, woordvoerders, etc. Meedoen met een mislukte opstand betekent 100% zeker dat de Broederschap zwaar zal worden onderdrukt.
  3. De Broederschap wil op zeker spelen en wacht liever op de komende presidentsverkiezingen om dan te zien of ze een kandidaat kunnen steunen die voor verandering van regime zorgt. Dat hoeft geen kandidaat van de Broederschap te zijn, maar wel iemand die democratisering en sociaal-economische verandering voorstaat.
  4. Broederschap heeft altijd beweerd dat het via onderwijs van het volk de samenleving wil islamiseren, niet door een revolutie die met geweld gepaard gaat. Ik ben niet naief, maar heb de indruk dat dit een serieuze keuze is van de Broederschap.
  5. tenslotte, misschien wel aan de basis van al het voorgaande, de Broederschap is tot op de botten een middenklasse-organisatie. Het heeft zijn aanhang sterk onder kleine winkeliers en leraren. Vooral voor die winkeliers is een disruptie van de economie door een problematische revolutie echt ongewenst.

Dat de regering van president Hosni Moebarak beweert dat de Moslim Broederschap de aanstichter achter de huidige troebelen is, is niet toevallig. Daarmee lijkt te worden gezocht naar buitenlands 'begrip' voor de harde hand. Wie wil immers een islamitische revolutie in Egypte? Maar het is ook een poging om juist de seculiere volksmassas die nu worden aangesproken door de opstand, te doen besluiten om niet mee te doen. Want ook die lui willen geen islamitische revolutie. Hoewel momenteel de haat jegens het regime zo groot is, dat volgens mij geen van de demonstranten zich erg bekommert over de toekomst. Ze willen vooral af van de huidige corrupte kliek.

Meer demo's in Egypte

17:12 uur Cairo time. Dat is 16.12 uur in Nederland

Bij Tahrir plein in Cairo wordt weer gedemonstreerd door kleine groepen. Politie schiet traangas. Bij Vakbond van Journalisten stand-off, met massa politie en paar honderd demonstranten. Minstens 300 lui gearresteerd sinds gisteren. Velen vermist. Zie arrestaties op filmpje hier

****
16:16 uur, Cairo time. Dat is 15.16 uur in Nederland:

In Alexandria is een grote demonstratie gaande bij de grote Ibrahim Moskee daar, zegt een vrind in die stad. En in Cairo is een demonstratie gaande bij het syndicaat van journalisten, in het centrum van de stad, waarbij de politie traangas gebruikt.

Facebook en Twitter zijn geheel uit de lucht - hoewel voor Facebook veel jongelui van een VPN gebruik maken.

Egypte houdt de adem in

Het ministerie van binnenlandse zaken hier heeft zeer zwaar gewaarschuwd tegen elke vorm van demonstratie vandaag. 'Een ieder die meedoet wordt vervolgd', aldus het ministerie. Cairo is rustig op dit moment, half 2 in de middag. Het verkeer in en om de binnenstad is opvallend kalm, het lijkt of veel mensen thuis zijn gebleven of dat deel van de stad mijden.

Politie in burger is massaal op straat en in de koffiehuizen om een oogje in het zeil te houden. Die heren zijn zo makkelijk herkenbaar dat hun aanwezigheid in elk geval een waarschuwing is aan oproerkraaiers. Bij het ministerie van informatie en op andere plaatsen in de binnenstad wemelt het van de vrachtwagens vol politie, klaar om de straten op te gaan.

Demonstraties worden verwacht op de terreinen van Cairo University, Ain Shams University hier in Cairo, en Assiut University in, jawel, Assiut.

Intussen is Twitter voor een groot deel lamgelegd, en de websites van oppositiekranten als Dustur en Badiel liggen plat. Het hele internet werkt traag als stroop in Egypte. Het is wel duidelijk dat de overheid er veel aan gelegen is om te voorkomen dat demonstreren een trend wordt.

Hoe het er nu voor staat in Egypte

Twee demonstranten (Suez) en een politieman (Cairo) kwamen gisteren om het leven bij de rellen die in Egypte losbarstten uit protest tegen de dictatuur en het gebrek aan economische vooruitzichten. Opvallend groot waren de demonstraties in Alexandrie trouwens.

Vanmorgen vroeg verjoeg de politie de duizenden demonstranten in het centrum van Cairo door, zoals verwacht, hard op te treden. Met traangas en rubber kogels werden de demonstranten verjaagd; naar verwachting zullen ze zich vandaag hergroeperen.

De dames en (vooral) heren moeten even slapen, en ik verwacht dat rond 1 uur vanmiddag de menigten weer gaan groeien. De politie werd gisteren verrast door het grote aantal demonstranten; dat zal ze vandaag niet weer gebeuren, vermoed ik.

Woensdag en donderdag zijn uitgeroepen tot dagen van 'algemene staking' door de demonstranten. Het lijkt dat de Moslim Broederschap daar ook achter is gaan staan; het heeft de oproep op zijn website vermeld. Opvallend vind ik overigens dat de demonstraties geen religieus gehalte lijken te hebben. Als vandaag en morgen meer demontraties plaatsvinden en er inderdaad wordt gestaakt door velen, vermoed ik dat vrijdag, na het middaggebed, wel eens een veel grotere nationale demonstratie kan losbarsten. Die zal dan vast ook een meer religieus karakter krijgen. Maar nu ga ik koffie dikkijken :-) en daar houd ik me liever niet mee bezig. Eerst maar eens zien wat er vandaag gaat gebeuren. Misschien moet ik mijn preek voor vrijdag en zondag nog wat aanpassen.





dinsdag 25 januari 2011

Tahrir (centrum Cairo) 10 uur in avond

Veelzeggende fotos uit Egypt - Tahrir bij nacht

Bij dat gebouw links op de foto, Mugama', moet Adrienne m'n vrouw morgen even zijn. Daar is vast geen doorkomen aan :-)

Morgenochtend op BNR - business nieuws radio

Morgenochtend om 06.30 uur Nederlandse tijd zal ik een paar woorden op BNR spreken wat ons in Egypte te wachten staat. Koffiedik kijken natuurlijk, maar we doen ons best. Intussen hoop ik dat mijn blogje in de lucht blijft. Ik merk dat een aantal functie het niet doet momenteel, en vermoed dat dit samenhangt met de poging van Egypte om de sociale media te beteugelen. Twitter hier werkt niet meer - behalve via de mobiele telefoon. En Facebook schijnt hier heel stroperig te werken momenteel.

Duizenden demonstranten hebben zich op de straten in centraal Cairo geposteerd, en velen zeggen daar vannacht niet weg te gaan. Naar ik hoor wordt eten en drinken naar die lui gebracht, en fastfood restaurants geven zelfs gratis eten. De Egyptenaren die ik spreek hebben allemaal enorme sympathie voor de demonstranten.

Een woordvoerder van de overheid - vreemd genoeg, van het ministerie van buitenlandse zaken, Hossam Zaki, vertelt op CNN dat de politie vandaag op straat was om de demonstranten te beschermen. Nota bene! Een van de soldaten is om het leven gekomen, zegt hij, nadat een demonstrant hem op zijn hoofd sloeg. Ik hoorde van anderen dat die man onder de voet werd gelopen.

Wat staat Egypte te wachten? Meer?

Hier in Egypte houden mensen de adem in. Sinds 1991 (Golfoorlog) hadden we niet zulke grote demonstraties als nu. Op het geheel van een stad als Cairo met 20 miljoen mensen zijn 10.000 demonstranten niet veel. Vergeleken met het geweld dat de politie bereid is te gebruiken, is het een groot aantal. Opvallend vandaag was dat de politie zich erg inhield. Jawel, waterkanon en gas, maar het had veel erger uit de hand kunnen lopen. Is de politie bang?

Opvallend is dat ik niet heb gemerkt dat de demonstraties een 'islamitisch' gehalte hadden vandaag. Het was een algemeen protest tegen een president die al 30 jaar aan de macht is. En tegen de politie met zijn martelpraktijken. Iedereen hier houdt de adem in: gaat dit morgen door? Zullen de aantallen demonstranten dan groeien?

Via het telefoonsysteem van de staat werkt Twitter nu niet, geloof ik. Via de mobiele telefoon kan ik nog wel twitteren. Egyptische bloggers klagen dat hun blogs zijn geblokkeerd. Het lijkt of de overheid zo bezorgd is voor meer verzet, dat het de sociale medianetwerken probeert te hinderen.

Gregorius 1.4: Geestelijk leider moet innerlijk sterk zijn

Gregorius de Grote
Boek van Pastorale Regels

DEEL 1: Betreffende de kwalificaties van degene die tot een positie van geestelijk leiderschap komt

Para 1: zie hier
Para 2: zie hier
Para 3: zie hier

Paragraaf 4: Het toezicht op anderen kan de concentratie van het denken verstoren
Vaak, als het de taak van toezicht [op anderen] uitoefent, wordt het hart verdeeld door tegengestelde zorgen en de [pastor] is dan niet in staat om zich aan eenduidige zaken toe wijden omdat het denken verward en verdeeld is door vele dingen. […] En altijd, wanneer het wordt afgeleid door ongepaste zorgen, wordt het [hart] ontledigd van gezonde inwending vrees. Het wordt gericht op het regelen van externe zaken en, terwijl het alleen zichzelf veronachtzaamd, weet het hoe het alles moet overwegen behalve zichzelf. Als het denken zich meer betrekt bij wat nodig is aan uitwendige zaken, is het als een man die zo druk bezig is met een lange reis dat hij vergeet waarheen hij gaat. Als gevolg daarvan vervreemdt het denken zich zo van zelfonderzoek dat het lijdt en niet meer weet in welke mate het dwaalt. […]

Dat is het gevaar van geestelijk leiderschap. De aandacht gaat zoveel uit naar de mensen die hulp nodig hebben, dat we ons eigen hart veronachtzamen. Door drukte kan je zelfs niet meer in staat zijn je eigen hart goed in ogenschouw te nemen en te beoordelen.
Vaak, als veel middelen ter beschikking staan en veel kan worden gedaan om de leken onder de indruk te doen zijn, verhoogt de ziel zichzelf in gedachten en he troept daarmee de toorn van de Rechter over zich af, hoewel geen openlijke zonden zijn begaan. Degenen die berecht zit van binnen en wat van binnen zit, wordt geoordeeld. Derhalve, als we delinkwenten zijn in het hart, zijn anderen niet in staat te zien wat we doen, maar we zondigen in de aanwezigheid van de Rechter. […]

Het gebrek aan innerlijk geestelijk leven is geen kleine kwestie. En zeker als je van binnen trots ontwikkeld over hoe je anderen kunt bijstaan, is God als rechter aanwezig. Anderen zien niet wat zich in je hart afspeelt, maar God wel. Gregorius laat vervolgens zien hoe God Nebukadnazar oordeelde omdat die trots was op het Babylon dat hij had gebouwd. Daarmee waarschuwt hij kerkleiders die trots zijn op hoe ze ‘hun’ kerk bouwen.
[Met] deze voorbeelden veroordelen we niet het [ambt] van gezag maar we versterken het hart dat is verzwakt door het verlangen daarnaar. Want niemand die onvolmaakt is moet de positie van geestelijke leiderschap verkrijgen, net zoals iemand die wankelt op vlakke grond zijn voeten niet op een klif zetten.

Het streven naar leiderschap is niet verkeerd, maar wie daarnaar streeft, moet wel een volmaakt iemand zijn. Volmaakt uiteraard niet in absolute termen, maar wat betreft de zaken die Gregorius ter sprake heeft gebracht. Zo iemand moet dus niet trots maar nederig zijn, en zo iemand moet veel tijd (blijven) besteden aan het onderzoeken en in God doen groeien van het eigen hart. Hij moet in staat zijn zich niet door de zorgen voor het pastoraat te laten overweldigen.

Hoe kan je met goed verstand het Evangelie geloven?

Vrijdag en zondag preek ik over 1 Cor 1:18-31, waarin Paulus de gemeente in Corinthe verwijt dat ze de Griekse sofia en de Joodse theologie niet ondergeschikt maakt aan het Evangelie. Voor kerken anno 2011 is dit niet een esoterische kwestie, maar heel concreet. Wat heeft prioriteit, de openbaring van God in Jezus Christus, of geven we toch de voorkeur aan moderne filosofie of het natuurlijke religieuze gevoelen?

Voor wie interesse heeft, hier de preek.

Vandaag veel demonstraties in Egypte aangekondigd

Veel Egyptenaren halen hun schouders op, ze verwachten niks van de oproep tot demonstreren vandaag. Via Facebook en andere sociale media is breed opgroepen tot demonstreren op diverse locaties in Cairo en elders. Om een indruk te wekken van het enthousiasme onder de optimisten hier wat plaatjes die een vrind me opstuurde.



maandag 24 januari 2011

Teo van der Weele Rooms Katholiek geworden

De bekende evangelisch-charismatische auteur Teo van der Weele heeft bekend gemaakt dat hij lid is geworden van de Rooms Katholieke Kerk. Dat meldde Louis Runhaar van RKKs Katholiek Nederland me vanmiddag. Interessant detail is dat Van der Weele in evangelische kring in Nederland vooral bekend is om zijn pastoraat voor sexueel misbruikten.

Verrassend? Nou, nee. Op 11 september 2009 trof ik hem in Cairo - zie mijn blogpost van toen. Hij vertelde toen dat hij vaak 'stiekum' naar een Roomse kerk in Harderwijk ging, maar ik mocht er beslist niks van zeggen. 'Er zijn er maar een paar die dit weten.' Nu is hij dus uit de kast.

Katholiek Nederland zegt: :
Vooral de katholieke visie op het menselijk lijden, op de eucharistie en op de rol van het kerkelijk leergezag brachten hem ertoe rooms-katholiek te worden. “De inhoud van mijn geloof is in de kern niet veranderd. Het is wel verdiept en verbreed. In de praktijk ben ik al jaren ‘innerlijk’ rooms-katholiek. Ik kies er nu voor om ook als r.k.-gelovige naar buiten te treden.”

Teo gaat vaak naar Oostenrijk voor pastorale training aan kerkleiders daar. Hij vertelde me vorig jaar dat hij eens met een groot probleem zat, en dat hij er niet uitkwam. Ten einde raad keerde hij zich naar een iccon van Maria, en zei: 'Maria, moeder van de Heer, kan je nou niet een goed woordje doen bij Hem, zodat dit probleem wordt opgelost...' Teo keek me doordringend aan (dat kan hij goed) en zei: 'Jos, ik heb nog nooit zo snel een gebedsverhoring meegemaakt.'

De Kopten zijn er klaar mee

Het Katholiek Nieuwsblad interviewde me onlangs. Hier het resultaat, dat ik op de website van KN niet kon vinden. Daarom hier alsnog:

De koptische christenen in Egypte zijn het zat. De felle reacties op de aanslag bij een kerk in Alexandrië laten zien dat zij het laatste restje vertrouwen in hun overheid kwijt zijn.

Peter Doorakkers

“Na 20 jaar in Egypte schrik je niet meer zo van een aanslag, maar dit was wel een erg grote.” De Nederlander Jos Strengholt is anglicaans priester. Op het moment van de aanslag was hij in Alexandrië, waar hij les moest geven. “Familieleden van mijn tolk waren getroffen, en alle christenen die ik ontmoette – een stuk of vijftien – waren volledig van de kaart. ‘We moeten wat doen’, vonden ze, maar wat moet je in zo’n geval?”

‘Meer boosheid’
Vrijdagavond ontplofte net na middernacht een autobom bij een koptische kerk in Alexandrië, waar juist de Mis voor Oud en Nieuw was afgelopen. Er vielen zeker 21 doden en ruim 90 gewonden. Wie achter de aanslag zit, is nog onduidelijk. De regering sprak in eerste instantie van buitenlandse daders – een gebruikelijke stap om de aandacht van binnenlandse problemen af te leiden. De politie verrichte een aantal arrestaties en zoekt de daders in lokale fundamentalistische kringen. Op Nieuwjaarsdag kwam het onder meer in Alexandrië en Cairo tot confrontaties tussen enerzijds kopten en anderzijds politie en moslims. De rellen illustreren de veranderde houding onder de kopten. Zij hebben het vertrouwen verloren dat de Egyptische overheid hen kan beschermen. “Het is opvallend dat in de voorgaande maanden veel bozer en demonstratiever werd gereageerd bij incidenten”, merkt Strengholt op. “Bij de begrafenis van de slachtoffers waren er zelfs tijdens de eredienst spreekkoren te horen tegen president Moebarak.”

‘Slordigheid’

Sommige kopten verwijten de politie dat zij zich kort voor de aanslag van de kerk terugtrok. Op het moment van de ontploffing zouden zich niet meer dan drie soldaten en één agent bij de kerk hebben bevonden. Strengholt gelooft echter niet in een complot. “Ik vermoed dat de afwezigheid te maken heeft met de gebruikelijke slordigheid van werken.” Toch begrijpt Strengholt de grieven van de kopten wel. Zij eisen niet alleen bescherming tegen aanslagen, maar willen ook dat er iets gedaan wordt aan hun positie als “tweederangsburgers” in Egypte. “Na een aanslag wordt steeds gezegd: ‘Een goede moslim doet dit niet’, en ‘dit is een aanslag tegen de hele natie’. Er wordt nooit gezegd: ‘Een moslim pleegde een aanslag op kopten.’ Ze mogen zelfs geen slachtoffer zijn.”

‘Verdeel en heers’
Negentig procent van de christenen in Egypte is koptisch-orthodox. De kleine christelijke gemeenschappen, waaronder Strengholts anglicaanse Kerk, worden door de overheid “voortreffelijk behandeld”, zegt hij. “Dat hoort bij haar verdeel en heers-politiek.” Toch geven de incidentele aanslagen ook hem “een onbehaaglijk gevoel. Als is het maar één stevige aanslag per jaar, die herinnert je er wel aan dat er groepen zijn die ons christenen weg willen hebben. De boodschap is elke keer ‘Wij willen jullie niet.’ Veel Moslims praten over christenen als buitenlanders. Zij weten soms niet eens dat er al kopten in Egypte waren voordat de islam er was. Voor veel moslims is de aanwezigheid van de kopten een permanente boodschap dat het islamiseringsproces nog niet is voltooid, en dus dat de Islam in Egypte nog niet succesvol is. Bovendien staat in artikel 1 van de grondwet dat wetten gebaseerd moeten zijn op islamitische regelgeving. Er worden regelmatig wetten aangepast aan richtlijnen van de islam”.

‘Zakken vullen’
Dat de Egyptische overheid haar koptische burgers niet goed beschermt, komt volgens Strengholt omdat zij “tussen de hamer en het aambeeld” zit. “De overheid heeft maar één doel: haar eigen zakken vullen. Daarvoor is het het best als het rustig en stabiel is in het land. Als dictatuur is ze afhankelijk van een zekere goodwill onder de bevolking. Als het regime – dat toch al niet populair is – de kant van de christenen kiest, krijgt het de meerderheid tegen zich.”

Gregorius 1.3: minacht tegenspoed, vrees voorspoed

Gregorius de Grote:
Boek van Pastorale Regels

DEEL 1: Betreffende de kwalificaties van degene die tot een positie van geestelijk leiderschap komt

Para 1: zie hier
Para 2: zie hier

Para 3: Over de last van geestelijk leiderschap: elke tegenslag moet geminacht en alle voorspoed gevreesd
[Hoe] groot is de last van leiderschap. [Wie] ongekwalificeerd is [moet zich niet] snel op het terrein van geestelijke leiding begeven om daardoor anderen door zijn lust naar status verloren te doen gaan. Dit wordt door Jakobus vroom verboden als hij zegt: ‘Mijn broeders, laat niet velen van u meesters worden.’

Hiermee vat Gregorius de eerste twee paragrafen van zijn boek samen. Hij vervolgt:
De Middelaar tussen God en de mensheid, die de kennis en het begrip van hemelse geesten overstijgt en die in de hemel regeert van voor het begin van de tijd, schuwde het om een aards koninkrijk te nemen. Aldus staat geschreven: ‘Jezus derhalve, toen hij wist dat ze zouden komen om hem te grijpen en hem koning te maken, vluchtte de bergen in om alleen te zijn.’ Wie zou in staat zijn geweest de aarde zo volmaakt te regeren dan hij die zou hebben geregeerd over de onderdanen die hij zelf had geschapen? Maar hij verscheen niet alleen in het vlees om ons te verlossen door het lijden maar ook om ons te onderwijzen door zijn voorbeeld, waarbij hij zichzelf als voorbeeld aanbood voor wie hem volgen. Hij wilde geen koning worden; in plaats daarvan ging hij vrijwillig naar het kruis. Hij ontvluchtte de heerlijkheid van de verhoging die hem werd aangeboden. Hij koos in plaats daarvan de straf van een schandelijke dood zo dat zijn volgelingen ook zouden leren om te vluchtten voor het applaus van de wereld, om haar terreur niet te vrezen, om tegenstand te waarderen omwille van de waarheid, en om in vrees afstand te doen van welvaart.

Wat een prachtig voorbeeld voor geestelijke leiders schetst Gregorius hier. Jezus is ons voorbeeld, die niet voor welvaart of populariteit koos, maar voor het kruis. Die levensstijl is het voorbeeld voor een ieder die leiding wil geven in het Koninkrijk van God. Met health and wealth heeft goed christelijk leiderschap dus niets te maken, aldus Gregorius.

Toen Gregorius zijn pastorale adviezen schreef, zo tegen het eind van de zesde eeuw, was de periode van vervolgingen van de kerk lang voorbij. (Hoewel die met de Islam, 40 jaar later, weer zou beginnen!) Er was een zo nauwe band ontstaan tussen kerk en het 'christelijke' bestuur van het Romeins/Byzantijnse Rijk, dat de kerkleiders, als populaire opinieleiders, vaak ook een grote politiekerol speelden. Hoe makkelijk dus om ook de macht en de weelde te gaan genieten.

Goed advies voor de welvaartspredikers van onze tijd, lijkt me. Welvaart is waar Gregorius speciaal voor waarschuwt:
Deze laatste zorg [dat is, welvaart, JMS] corrumpeert het hart vaak door trots, terwijl tegenslagen het juist reinigen door lijden. In de ene [situatie] wordt de ziel hovaardig; in de andere (zelfs als de ziel soms hovaardig is), vernedert [de ziel] zichzelf. In de ene vergeet de mens wie hij is; terwijl in de andere hij. zelfs tegen zijn zin, wordt teruggeroepen tot wie hij is. Opnieuw, [in een staat van welvaart] zelfs voorgaande goede werken worden vaak verwoest; terwijl [in de staat van tegenslagen] lang bestaande fouten worden gereinigd.

Tegenslag is dus een belangrijke leerschool voor het hart. Voorspoed is niet goed voor de ziel, aldus Gregorius.
Gewoonlijk wordt het hart, in de school van de tegenslag, onderworpen door discipline; maar als iemand opklimt naar een positie van geestelijk gezag, verandert het hart onmiddellijk door een staat van opwinding die samengaat met de ervaring van heerlijkheid. [...]

Gregorius illustreert dit vervolgens met voorbeelden van de koningen van Israel: Saul en David. Gregorius laat dus zien dat het voor het hart beter is om met tegenslag te maken te hebben dan met voorspoed. Wie dus in een positie van geestelijk ambt terecht komt, moet erg uitkijken, want hij komt terecht in een uiterst verleidelijke situatie. Weet waar je aan begint.

Anno 2011 hoeven we in Nederland (of in Egypte) niet bang te zijn dat we als kerkleiders teveel politiek macht hebben. Dat de pastorale rol, en de besturende rol over kerkelijke goederen, corrumperend kan werken, is duidelijk: misbruik in pastorale relaties en financiele zelfverrijking zijn een gevaar voor kerkleiders, en dat vooral in kringen waarin de gezalfde spreker zich een schare persoonlijke volgelingen weet te trekken zonder dat er structurele checks and balances zijn.

zondag 23 januari 2011

Gaat Egypte deze week massaal demonstreren?

Via Facebook hebben tienduizenden Egyptenaren toegezegd dat ze dinsdag aanstaande gaan demonstreren tegen marteling, armoede en corruptie. Dinsdag wordt de Dag van de Opstand genoemd. Het gaat heel interessant worden om te zien of er inderdaad serieus protest gaat ontstaan hier in Egypte. De zeer populaire Mohammed ElBaradei, voormalige directeur van de nucleaire waakhond van de Verenigde Naties, heeft gezegd dat Egypte een opstand als die in Tunesie nodig heeft.

Of er inderdaad tienduizenden de straat opgaan is maar de vraag. De vrees voor de harde hand van de politie en het leger is groot. Dinsdag heeft overigens heel Egypte vrij - het is Politiedag.

Vandaag zag ik een kleine demonstratie tegenover het hoofdkantoor van de ten onrechte zo genoemde Nationale Democratische Partij (NDP) in de binnenstad van Cairo. De afgelopen dagen hebben zes Egyptenaren zich in brand gestoken - een van hen overleed aan zijn verwondingen. De wanhoop is groot.

Gregorius 1.2: Doe zelf wat je anderen onderwijst

Gregorius de Grote:
Boek van Pastorale Regels


DEEL 1: Betreffende de kwalificaties van degene die tot een positie van geestelijk leiderschap komt

Para 1: zie hier
Para 2: Niemand moet leider worden die niet in de
praktijk kan brengen wat zijn studie hem leert

Er zijn sommigen die geestelijke voorschriften onderzoeken met grote zorg maar die vertreden wat ze analyseren door hun manier van leven. Haastig vertonen ze wat ze, niet in de praktijk maar door studie hebben geleerd. En precies op die woorden die ze onderwijzen werpen ze twijfel door hun gewoontes.

Gregorius valt hier orthodoxe theologen aan die zich in hun levensstijl niet houden aan de orthopraxie. Wie het Evangelie goed verkondigt maar er niet naar leeft, zaait al doende twijfel aan zijn eigen woorden.
[Het is als] wanneer een herder op de steile helling loopt en de schapen hem naar de afgrond volgen [...] Zulke herders drinken het zuiverste water als ze met een accuraat begrip de stromen van de waarheid indrinken, maar ze [maken] dat water [vies] als ze de studie van heilige meditatie vertroebelen met een slecht leven. Het is duidelijk dat de schapen drinken wat modderig is geworden door de [herder], als ze als onderdanen niet luisteren naar de woorden die ze horen maar als ze de verwerpelijke voorbeelden die ze observeren, imiteren. Terwijl de leken dorsten naar wat werd gezegd, worden ze geperverteerd door de werken van de herder alsof ze modder uit een vervuilde fontein drinken. [...] De Heer spreekt tegen de [slechte] priesters door de profeet: ‘ze werden een struikelblok van ongerechtigheid voor het huis van Israel.’

Geestelijke leiders die Christelijk geloof goed verkondigen maar een slecht voorbeeld geven, dreigen de schapen in de afgrond te storten; ze geven de kudde vuil water te drinken. Ze vormen een struikelblok voor het volk van God.
Niemand doet meer kwaad in de kerk dan hij die de titel of de rang van heiligheid heeft en pervers handelt. Dat is omdat geen leek zich verwaardigt om de overtreder te vermanen. Bovendien, omdat zo’n zondaar door de waardigheid van zijn rang wordt geëerd, verspreiden zijn overtredingen zich aanzienlijk door het voorbeeld.

De waarheid van wat Gregorius hier zegt, is de afgelopen jaren meer dan duidelijk geworden in de kindermisbruikkwestie. Wat een smet werpt dat op de kerk. Te lang kon dat doorgaan, en hoe bekend is de zaak geworden. Niks is zo slecht voor de Kerk als het perverse handelen van haar leiders.
Toch zou een ieder die onwaardig is wegvluchten van zo’n grote last van de schuld als, met het aandachtige oor van zijn hart, hij de woorden van de Waarheid zou overwegen: ‘Hij die een van deze kleinen die in mij geloven doet struikelen, het zou beter voor hem zijn dat een molensteen om zijn nek was gehangen en hij in de diepte der zee werd gegooid.’

Omdat de straf voor wie de gemeenteleden met de zonde ten val brengt zo groot is, moet elke kerkleiders bevreesd wegvluchten van die verantwoording.
[...] Wie dus de schijn heeft van heiligheid maar met zijn woorden of daden een ander [mens] verwoest, het zou beter voor hem zijn dat zijn aardse daden, getoond door wereldse gewoonten, hem aan de dood binden dan dat zijn heilige ambt een bron van zondige imitatie wordt voor een ander [mens]. Werkelijk, zijn straf in de hel zou minder erg zijn als hij alleen zou zijn gevallen.

Paus Gregorius leert hier dus dat de eeuwige straf voor onheilig levende leiders in de Kerk verschrikkelijk is. Geen zelfgenoegzaamheid dus voor wie predikant, voorganger, diaken, priester of bisschop is. De verantwoording op de schouders is enorm, en zowel het (eeuwige) welzijn van de kudde als van de geestelijk leider staan op het spel.